Сенім телефоны
8 (7182)608115
email: pvl_sad29@mail.ru
Мекенжайы: ул. Радищева,2
608115, 608100, 605888
Білім бөлімінің басты бетіне қайту
Азаматтарды жеке қабылдау кестесі:
Вторник, четверг - с 15.00-18.00 часов.
Бір жылда2962449
Бір айда235991
Бір аптада61182
Кеше4010
Тәулік1427
Синквейн әдісі

Қазіргі таңда білім беру жүйесінде көкейтесті мәселелерінің бірі – білім сапасын арттыру, жас ұрпақтың тұлғалық дамуына қолайлы жағдай жасау, мемлекеттік тілдің мәртебесін көтеру. Осыған сәйкес бүгінгі күн талабы — баланың ақыл-ойын дамыту, ойлау қабілетін жетілдіру, өзіндік іскерлік қасиеттерін қалыптастыру, тілін дамыту. 

Өзге ұлт балаларына қазақ тілін ұтымды, қызықты үйрету үшін жаңа әдістер мен технологияларды  қолдануды қажет етеді. Жаңа технологияны, әдіс - тәсілдерді тиімді қолдану білім сапасын арттырады. Сонымен қатар, қазақ тіліне үйреткенде балалардың жас ерекшелігін ескеру әдіс-тәсілдерді таңдаумен сай келеді.

       Сөйлеу проблемаларын шешу - мектепке дейінгі жастағы өзекті тақырып. Балабақшада жұмыс атқаратын мамандар мен мұғалімдердің айтуынша, өзге ұлт балаларының қазақ тілін үйренуде басты мәселелерінің бірі – ол тіл байлығының төмендігі, балалардың сурет бойынша әңгіме құрай алмауы, өлең шумақтарын жаттауда қиындыққа ұшырауы.

       Қазіргі таңда балалардың сөйлеуінің дамуын реттей алатын көптеген әдістер бар.Тіл үйретуде соның бірі - «Оқу мен жазу арқылы сын тұрғысынан ойлауды дамыту». Әр кезеңнің өзіндік ерекшеліктері бар, бірақ олар өзара тығыз байланысты. Сонымен бірге, әр кезеңнің тиімді стратегиялары бар. Солардың бірі – «Синквейн» стратегиясы. Синквейн стратегиясы – бес  жолды өлең, ой толғау кезеңінде қолданылады. Синквейн әдісін педагогтар балабақша мен мектептерде сабаққа жиі пайдаланады. Мектепке дейінгі жасынан бастап, балаларға синквейнді ойын арқылы құрастыруды үйретуге болады.

       Сонымен синквейн дегеніміз не?

Бастапқыда синквейн АҚШ-та өлең түрінде пайда болды. Оны 20 ғасырдың басында американдық ақын Аделаида Крэпси жапон поэзиясына сүйеніп шығарған. Дәстүрлі синквейн бес жолдан тұрады. Бізді, яғни пән мұғалімдерін қызықтыратыны, ол - дидактикалық синквейн, оқу және жазу арқылы сын тұрғысынан ойлау технологиясын қабылдау.

       Сіздермен тиімді әдістемелік әдістердің бірі синквейн әдісімен жақынырақ танысамыз.

       Синквейн - рефлексия кезеңінде сыни ойлауды дамытудың әдісі.

       Синквейн - бұл эмоционалдық әсерлер мен сезімдерді, жалпы ойды сипаттау үшін  пайдаланылатын кішігірім өлең пішіні.

       Синквейн - белгілі бір жоспарға сәйкес жазылған бес жолдан тұратын тақырыпты сипаттайтын шағын әдеби шығарма.

       Француз тілінен аударылған «синквейн» сөзі белгілі бір ережелерге сәйкес жазылған бес жолдан тұратын өлеңді білдіреді.

       Синквейнді не үшін қолданады:

  • тілдік қорды байытады;
  • қысқаша мазмұндауға үйретеді;
  • ой-пікірді қалыптастыруға үйретеді;
  • бір сәтте ақын ретінде сезінуге мүмкіндік береді;
  • бәрінің қолынан келеді.

       Синквейн жазу ережелері төмендегідей:

Бірінші жолда бір сөз - зат есім жазылады. Бұл қадам синквейн тақырыбы болып табылады.

Екінші жолда синквейн тақырыбын ашатын екі сын есім жазылады.

Үшінші жолда синквейн тақырыбына қатысты әрекеттерді сипаттайтын үш етістік жазылады.

Төртінші жолда - бірнеше сөзден тұратын сөйлем, тұтас сөйлем, ол арқылы бала тақырыпты толығымен сипаттайды, тақырыпқа өзінің көзқарасын білдіреді. Мұндай сөйлем тақырыбы мәнмәтінінде баланың өзі құрастырған қанатты сөзі, мақалы немесе сөз тіркесі болуы мүмкін.

Бесінші жолда - тақырыптың жаңа түсініктемесін ашатын сөз жиынтығы, сөз бірлестігі, баланың тақырыпқа жеке көзқарасын білдіреді.

       Синквейнмен жұмыс жасау барысында дидактикалық ойындарды нақтылайды, әр түрлі лексикалық тақырыптарға сай сөздік қорын толықтырады және мұғалімнің көмегімен жұмбақтар құрастырады.

Мақаланы әзірлеген:  Г.Б. Алимканова